امروز: چهارشنبه, ۱۳ اسفند ۱۳۹۹ برابر با ۱۹ رجب ۱۴۴۲ قمری و ۰۳ مارس ۲۰۲۱ میلادی
یکشنبه, ۱۶ آذر ۱۳۹۹ ۱۱:۱۳
۱
PNAZAR
نسخه چاپی

خشونت کلامی در اینستاگرام|اهرم فشار جنسی

خشونت کلامی در اینستاگرام|اهرم فشار جنسی
به گزارشتمیم نیوز

برخی کامنت ها با مضامین حساسیت برانگیز مانند مضمون جنسی در ارتباط چهره به چهره سخت تر استفاده می شوند. خصوصاً آنکه در جدل و دعوا نباشد حال آنکه در فضای مجازی کامنت هایی که مضمون جنسی دارند بدون دلیل و بدون پیش زمینه به راحتی استفاده می شوند. این همانی است که در الگوی انتهای بررسی داده ها مطرح شده است.

همچنین می توان گفت طبق نظر ناسزا شناسان که معتقدند دوری و نزدیکی ناسزاگو و ناسزا شنیده در زمان، مکان، خویشاوندی، دوستی، اجتماعی و طبقاتی، سطوحی از آگاهی، نیمه آگاهی و ناآگاهی را می سازد، ارتباط با افراد مشهور نظیر بازیگران، خوانندگان و... از طریق شبکه های اجتماعی مجازی را می توان در بخش دور قرار داد.

تعداد میلیونی دنبال کنندگان صفحات بازیگران نشان می دهد که آنها در این فضا با افرادی ارتباط دارند که امکان آشنایی و شناخت شان از نزدیک وجود ندارد. این ارتباط و فرآیند دنبال کردن یک فرد مشهور کمتر به دلیل شناخت بی واسطه و نزدیک مردم از او، بلکه به دلیل نوع حرفه و شهرت او است. ارتباط نیز معمولاً به دلیل طرفداری، کنجکاوی و یا برای مقاصدی دیگر نظیر مزاحمت، شعله افروزی و اوباشگری اینترنتی است.

پیام آتشینی که از سوی دنبال کنندگان به عنوان افرادی خارج از دایره نزدیکان در دنیای واقعی ثبت می شود در طبقه دور قرار می گیرد و از این رو مضامین آن نیز ریشه در تمایلات و تعارضات کاربر دارد که آنها را به سلبریتی مرتبط می داند. برای نمونه وقتی در کامنت کاربر فساد اقتصادی دستگاه ها دولتی به شام خوردن سلبریتی در یک رستوران لوکس مرتبط می شود نشان از تعارضات و اوهامی دارد که کاربر در جامعه واقعی با آن دست و پنجه نرم می کند و از این طریق به فرافکنی می پردازد. این همان است که آن را خشونت کلامی با محتوای فرافکنانه نام گذاری می شود.

ناسزاهایی که در کامنت های صفحات این افراد یافت می شود، در جرگه نوع سوم ارتباط در این فضا قرار می گیرد زیرا عموماً توسط افراد غریبه و عموماً با نام و نشان های دروغین و تقلبی که اصطلاحاً فیک نامیده می شود، ثبت می گردند.

این ناسزاها در سطح ناآگاهی و در بخش دور دسته بندی می شوند که می توان گفت این ناسزاها ریشه در تعارضات، اوهام و تمایلات ته نشین شده در روان ناسزاگو دارد. این افراد اگر در ناسزاگویی بازیگر را خطاب قرار دهند، به دلیل عدم شناخت واقعی او و ارتباط نزدیک به عنوان یک انسان عادی، احساسات منفی شان از دور شکل گرفته است پس عمیقاً با افکار و درونیات ناسزاگو در ارتباط است.

در حقیقت شکل دادن به هیجانات منفی و یا عقده ها و تمایلات گذشته و سرکوب شده به صورت کلام، بر محمل زبان سوار است و زبان ریشه در فرهنگ دارد.

ناسزاهایی که بخشی از مضامین استخراج شده از خشونت کلامی در کامنت ها هستند نشان از نگرش نظردهندگان به بازیگران است. در بحث ناسزا که در درجات بالای خشونت کلامی است، ناسزا بی پرده تر از همیشه نظر و احساس منفی خود را در قالب الفاظی به کار می برد که خلاف ارزش ها و هنجارهای رایج در جامعه است، حتی اگر از واژه های دور از ادبی که این روزها بیش از پیش در گفتار مردم رواج یافته است بگذریم و آنها را نه در معنای واقعی بلکه اصطلاحی رایج در میان شوخی ها، ابراز صمیمیت و حتی ابراز علاقه به حساب آوریم.

در تحلیل مضامین ناسزاها نکته قابل توجه تاکید ناسزاها بر جنس زن است. مشاهده شد که در صفحات اینستاگرام بازیگران مرد نیز بسیاری از ناسزاها، اعضای مونث خانواده او را نشانه رفته اند یا این که خطاب به کاربر دیگری نوشته شده اند. ناسزاهای جنسی و استفاده از زن و زنانگی او به عنوان نقطه ضعف و فشار آوردن به او و خانواده اش در فرهنگ های مختلف کم و بیش وجود دارد، اما رنگ و تاثیرگذاری آن متفاوت است.

وقتی مضمون خشونت کلامی، جنسی است و در سطح فراگیر مستقیماً به زن بودن به عنوان یک ضعف و مایه شرم نگاه می کند میتوان ادعا کرد که بخش اعظمی از این کامنت ها نگاهی ابژکتیو به زن دارند و او را سوژه ای برای تخلیه احساسات پرخاشگرانه خود می بینند که به راحتی می توان از آن به عنوان بهانه ای برای تحت فشار قرار دادن کسی استفاده کرد که طبق نظر روان شناسان تحت فشار قراردادن یکی از اهداف و در عین حال ابزار خشونت و پرخاشگری از هر نوع آن می دانند.

با مرور پیشینه طرز نگاه به زن خصوصاً زن هنرمند در ایران، این برداشت قوت می گیرد و ریشه پیدایش و طرح چنین مضامینی در زبان روشن می گردد. باید افزود در بررسی کامنت هایی که حاوی ناسزا بودند، مواردی از انواع ناسزاگویی شامل ناسزای مبتنی بر تشبیه یافت شد که یکی از طبقه بندی های انواع ناسزا است. در این دسته از ناسزاها، شخص مورد نظر به چیزی تشبیه می شود که از منظر ادب و فرهنگ ایرانی دون شأن یک انسان است و نسبت دادن آن به کسی، بی ادبی کلامی محسوب می شود. به عنوان نمونه می توان به تشبیه انسان به حیوان شاره کرد.

با توجه به ظاهرسازی و عدم صراحت لهجه یا همان تعارف که به عنوان دیگر ویژگی های ایرانیان است می توان گفت بر این اساس و  همچنین طبق مدل فاقد سر نخ دسته ای از پیام های آتشین خصوصاً آنها که خطوط قرمز پذیرفته شده در جامعه را رد می کنند معمولاً کمتر رو در رو و در مکان عمومی مطرح می شوند. خصوصاً اگر پیش از آن بحث و جدلی صورت نگرفته باشد.

طبق مدل حضور اجتماعی، مدل فاقد سرنخ که ترلو مطرح می کند، همچنین مبحث وجهه در نظریه گافمن، کارکرد آن در نظریه ادب براون و لوینسون وبی ادبی کلامی کالپپر و مباحث گسترده هویت در فضای مجازی، معمولاً وقتی افراد شناسایی شده باشند برای حفظ وجهه خود و ظاهرسازی هم که شده، کمتر ناراحتی خود را بروز می دهند و یا سعی در کنترل آن دارند. خصوصاً در استفاده از واژه های رکیک و ناسزا این موضوع بیشتر صادق است. 

الول می گوید هویت آفلاین ما با خود آنلاین ما در جامعه گره خورده است و عملاً با یکدیگر مشابهند و  تنها ممکن است در فضای آنلاین امکان ظهور و بروز بیشتر و بی پرده تری بیابد. این نتایج نشان میدهد که خشونت کلامی مقابل تعارف ظاهری ایرانی است. خلق و خوی ایرانی در خفا بروز می یابد مخصوصاً اگر در مورد مسائلی باشد که جزء خط قرمزهای عرف جامعه است.

مواردی نظیر اظهارنظرهای جنسی از این جمله اند. فضای مجازی به دلیل ویژگی هایش بستر آسوده تری برای بروز این رفتار است و در واقع این حجم از اظهارنظرهای آزاردهنده و گاه رکیکی که در اینستاگران وجود دارد به همین دلیل است. کاربران می توانند فارغ از هرگونه مسئولیت ناشی از کلام و ذیل عناوین ساختگی خشم خود را متوجه کسانی سازند که مورد توجه خیل کثیری از مردم خستند ودنبال کنندگان میلیونی دارند.

طبق نظریه بی ادبی کلامی کامنت گذاران از این طریق می توانند در مقابل وجهه خواست مدنظر سلبریتی بایستند و وجهه او را با راهبردهای گوناگون بی ادبی کلامی به مخاطره بیندازند و از این طریق فاصله میان خود و او را کم کنند و ترس از تهدید وجهه خود در این بازی نداشته باشند زیرا که به اندازه سلبریتی شناخته شده نیستند یا می توانند هویت خود را به طرق مختلف مخفی کنند، یا با امکانات موجود در فضای اینستاگرام تا حدی اجازه اظهارنظر را از طرف مقابل سلب کنند.

دسته دیگری از کامنت ها آنهایی هستند که سلبریتی را به عنوان یکی از افراد با نفوذ مسبب بسیاری از مشکلات اجتماعی و سیاسی جامعه می دانند و او را همسنگ سیاستمداران و مسئولین کشور در کاستی های موجود دخیل و مقصر می دانند.

محتواهایی نظیر جیره خوار، پاجه خوار، فتنه گر، عرب و غرب زده و غیره او را از بابت اظهار عقیده اش منتفع از سوی یک جریان سیاسی می دانند. او را خودشیرین می نامند و معتقدند از این را ه به نان و نوایی می رسند. همچنین اعتراض به عدالت اجتماعی و شکایت از اختلاف طبقاتی آن چیزی است که در این کامنت ها دیده می شود.

گویی این احساس به اندازه ای در کاربر نهادینه شده است که در زیر عکسی فاقد هر گونه تجمل گرایی های معمول نظیر مسافرت خارجی، لباس، ساعت، ماشین و تفریحات گران قیمت و لوکس و... نیز به هنرمند نگاه اعتراضی دارد و او را نماینده کسانی می داند که از نظرش حقوق او را پایمال کرده اند و مسبب زندگی او در طبقات پایین تر جامعه هستند. با مقایسه شرایط زندگی خود با تصویری شاد از زندگی سلبریتی این دو موقعیت را ناعادلانه می داند و با لحنی کنایه آمیز و گاه مظلومانه سعی در القایی حس عذاب وجدان و برانگیختن ترحم دارد.

این شیوه از خشونت ورزی در کلام به سبب کارکردی که دارند می توانند به عنوان آزار کلامی در فضای مجازی محسوب شوند.

گونه جالبی از بی ادبی کلامی، ابراز محبت کلامی توأم با ناسزا است که در میان مردم رواج یافته است. قرار دادن این نوع از بی ادبی کلامی در طبقه بندی خشونت کلامی و انواع آن دشوار به نظر می رسد زیرا ظاهراً سبکی از ابراز علاقه و محبت است که با شیطنت همراه شده است.

کامنت هایی هم مشاهده شده که روابط خانوادگی بازیگر یا زیبایی وی را عامل موفقیت او دانسته اند و معتقدند وی فاقد هنر و دانش لازم برای یک بازیگر است.

مضامین پایه هر یک، مضامین نهفته و انتزاعی تری دارند که در آنها نیز تم هایی وجود دارد که به لایه های نهان و خصوصی زندگی سلبریتی مربوط می شود. این بخش زندگی یک سلبریتی آن وجهی است که پس از به شهرت رسیدن وی مورد توجه واقع می شود اما خود عامل شهرت نیست.

در واقع این مضامین فراگیر نشان دهنده 9 محور اصلی داده ها متنی مورد بررسی هسنتد و الگوی های پر تکراری که متن از آنها پیروی می کند را نشان میدهند. زندگی خصوصی، آسایش و رفاه، جنسیت، جنسی، سیاسی، دغدغه های اجتماعی و فرهنگی و شهروندی، مذهب، قومیت و اصل و نسب، مضامین فراگیر کامنت های حاوی خشونت کلامی هستند و اغلب به صورت جمله با مضامین تخریبی مفاهیم ذکر شده را منتقل می کنند.

در واقع این مضامین در این گروه از کامنت ها به اهرم فشار و راه خودنمایی تبدیل می شوند. وقتی پرخاشگر کسی را تحقیر می کند می خواهد به صورت ذهنی و لحظه ای هم که شده قدرت مخاطبش را سلب کند و بر او مسلط شود. حال اگر مخاطب همیشه در مرکز توجه و قدرتمندتر باشد، پرخاشگر به اهرم های قوی تری برای تخریب وجهه او مثلاً ناسزاهای رکیک پناه می برد.

 

بیشتر بخوانیم:

خشونت کلامی در اینستاگرام|تعاریف و نظریه ها

خشونت کلامی در اینستاگرام|مضامین فراگیر



+ 1
مخالفم - 0

تمام حقوق مادی و معنوی این پایگاه محفوظ و متعلق به تمیم خبر می باشد .
هرگونه کپی و نقل قول از مطالب سايت با ذكر منبع بلامانع است.